VASİYETNAMENİN İPTALİ DAVASI

VASİYETNAMENİN İPTAL DAVASI

Vasiyetnamenin İptali ve İmza Atamayan Kişilerin Vasiyetname Düzenlemesi: YARGITAY KARARI - ÖRNEK DAVA

Miras hukukunda en çok tartışılan konulardan biri vasiyetnamenin geçerliliği ve vasiyetnamenin iptali davalarıdır.Özellikle murisin sağlık durumunun kötü olduğu, imza atamadığı veya üçüncü kişilerin etkisi altında vasiyetname düzenlediği iddiaları sıklıkla mahkemelere taşınmaktadır. Bu tür durumlarda vasiyetnamenin geçerliliği hem şekil şartları hem de murisin gerçek iradesi bakımından dikkatle incelenmektedir.

Uygulamada çoğu zaman murisin yatalak olması, hastalık nedeniyle elini kullanamaması veya imza atamaması, vasiyetnamenin geçersiz olduğu yönünde bir algı yaratmaktadır. Ancak Türk hukukunda imza atamayan kişilerin de hukuki işlem yapabilmesi mümkündür. Bu kişiler bazı durumlarda parmak izi, mühür veya benzeri bir işaret kullanarak hukuki işlemlerini gerçekleştirebilirler. Bununla birlikte bu işlemlerin geçerli sayılabilmesi için kanunda belirtilen şekil şartlarının eksiksiz şekilde yerine getirilmesi gerekir.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin 24.11.2025 tarihli kararında da bu konu detaylı şekilde ele alınmıştır. Somut olayda murisin sağlık sorunları nedeniyle imza atamadığı, bu nedenle vasiyetnamenin parmak izi ile onaylandığı anlaşılmıştır. Yerel mahkeme ve istinaf mahkemesi kararları arasında değerlendirme farklılıkları ortaya çıkmış, nihayetinde Yargıtay vasiyetnamenin şekil şartları bakımından nasıl değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyarak önemli bir içtihat oluşturmuştur. 

Kararda özellikle imza atamayan kişilerin yaptığı işlemler bakımından HMK’nın 206. maddesinin uygulanması gerektiği, bu tür belgelerin senet niteliği kazanabilmesi için noter tarafından düzenlenmesi veya onaylanmasının zorunlu olduğu vurgulanmıştır. Bu nedenle yalnızca kişinin imza atamaması tek başına vasiyetnamenin geçersiz sayılması için yeterli değildir; önemli olan işlemin kanuni usullere uygun şekilde gerçekleştirilmiş olmasıdır.

Sonuç olarak miras hukukunda vasiyetnamenin iptali davaları oldukça teknik ve delile dayalı davalardır. Murisin iradesinin sakatlanması, şekil şartlarının eksik olması, hile veya baskı gibi durumlar varsa vasiyetnamenin iptali gündeme gelebilir. Ancak vasiyetnamenin geçerliliği her somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir ve çoğu zaman Yargıtay içtihatları bu konuda belirleyici rol oynar.

Aşağıda yer alan Yargıtay kararı, imza atamayan kişilerin vasiyetname düzenlemesi ve vasiyetnamenin iptali davaları bakımından uygulamada önemli bir örnek niteliği taşımaktadır.

Yargıtay 7. HD., E. 2025/1421 K. 2025/4962 T. 24.11.2025

T.C. Yargıtay Başkanlığı – 7. Hukuk Dairesi

Esas No: 2025/1421
Karar No: 2025/4962
Karar Tarihi: 24.11.2025

MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2023/486 E., 2025/51 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ: Ankara 38. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI: 2021/59 E., 2022/458 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleştirilen davada davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Asıl davada davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; muris tarafından düzenlenen noter vasiyetnamesinin Ankara 11. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2018/996 Esas sayılı dosyasında açılıp okunduğunu, vasiyetnamede imza bulunmadığını, murisin vasiyetname tarihinde yatalak olduğunu ve akıl sağlığının yerinde olmadığını ileri sürmüştür.

Davacı vekili ayrıca vasiyetnamenin baskı, hile ve sahtecilik unsurları barındıracak şekilde düzenletildiğini, vasiyetnamenin geçerlilik şartlarını taşımadığını, murisin MS hastası olması nedeniyle okur-yazar ve imza yetisini kaybettiğini ve vasiyetnamenin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 535. maddesine aykırı düzenlendiğinibelirterek vasiyetnamenin geçersizliğinin tespitine ve iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

2. Birleştirilen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; murisin vasiyetnameyi imzalama yetisinin bulunmadığını, vasiyetnamenin 4721 sayılı Kanun’un 535. maddesine uygun düzenlenmesi gerektiğini, ancak şekil şartlarının taşınmadığını, memur tarafından vasiyetnamenin okunmadığını ve vasiyetnamenin davalıların baskısı ile yapıldığını ileri sürerek vasiyetnamenin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili asıl ve birleştirilen davaya verdikleri cevap dilekçelerinde özetle; davacıların muris ile ilgilenmediklerini, muristen vekâletname alarak mal varlığını ele geçirdiklerini, murisin zor durumda kaldığını, davalarda ileri sürülen iddiaların doğru olmadığını ileri sürerek davaların reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi kararında özetle;

Vasiyetnamenin düzenlenmesi sırasında murisin iradesinin sakatlandığının davacılar tarafından ispat edilemediği, murisin vasiyetnameyi baskı altında düzenlediğine, hataya düştüğüne veya üçüncü kişilerin hileli davranışları etkisi altında işlem yaptığına dair dosyada herhangi bir delil bulunmadığı belirtilmiştir.

Mahkeme ayrıca vasiyetname içeriğine göre murisin iradesiyle ve sınırlarını belirleyerek işlem yaptığı, vasiyetnameyi tanıklar huzurunda okuyarak ve parmak basmak suretiyle onayladığı, davacıların iptal sebeplerine ilişkin iddialarını ispatlayamadıkları gerekçesiyle asıl ve birleştirilen davaların reddine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacılar vekilleri tarafından süresi içerisinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan inceleme sonucunda;

İlk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeni hüküm kurulmasına karar verilmiş, asıl ve birleştirilen davaların kabulü ile vasiyetnamenin iptaline hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz dilekçesinde;

1. Bölge Adliye Mahkemesi kararının hatalı olduğunu,
2. Murisin son arzularının vasiyetnameye yansıyıp yansımadığı hususunun yeterince incelenmediğini,
3. Murisin okuma yazma bildiğini ancak rahatsızlığı nedeniyle ellerini kullanamadığını ve bu nedenle parmak izi kullandığını,
4. Adli Tıp Kurumu raporuna göre vasiyetname tarihinde murisin fiil ehliyetinin tam olduğunu,
5. Tanık beyanlarına göre murisin konuşarak anlaştığının sabit olduğunu,

belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, vasiyetnamenin iptali istemine ilişkindir.

Davacılar vekilleri vasiyetnamenin şekil şartlarını taşımadığını ve hile ile yapıldığını ileri sürmüşlerdir. İlk derece mahkemesi davayı reddetmiş, istinaf incelemesi sonucunda ise vasiyetnamenin şekil şartlarını taşımadığı gerekçesiyle iptal kararı verilmiştir.

Ancak dosyada bulunan vasiyetname incelendiğinde;

Vasiyetçinin okur-yazar olduğu, ancak rahatsızlığı nedeniyle parmaklarını kullanamadığından parmak izi kullanacağını tanıklar huzurunda beyan ettiği, bu hususun vasiyetnameye şerh edildiği, işlemin noter başkatibi tarafından başlatıldığı ve yine aynı memur tarafından tamamlandığı anlaşılmıştır.

Vasiyetçi işlemi parmak izi ile onaylamış, vasiyetname tanıklar tarafından imzalanmış ve işlemi yapan noter başkatibi tarafından imzalanarak mühürlenmiştir.

Hukuki Değerlendirme

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 206. maddesi şu düzenlemeyi içermektedir:

Okuma ve yazma bilmeyen veya imza atamayan kişilerin mühür, işaret veya parmak izi ile yaptıkları işlemleri içeren belgelerin senet niteliği taşıyabilmesi için bu işlemlerin noter tarafından düzenlenmesi veya onaylanması gerekir.

Somut olayda vasiyetname noter tarafından düzenlenmiş olup işlemler usule uygun şekilde gerçekleştirilmiştir.

Bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan değerlendirme hatalı bulunmuştur.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

24.11.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verilmiştir.